Mosty
Most to stałe uzupełnienie protetyczne, które jest na trwale wkomponowywane w łuk zębowy. Siły żucia w przypadku tych uzupełnień są przenoszone w sposób fizjologiczny czyli poprzez ozębną zębów filarowych. To bardzo ważne gdyż pacjent szybko adaptuje się do tego typu protezy stałej i jej użytkowanie jest bardziej komfortowe niż w przypadku protez ruchomych.
Mosty składają się z przęsła, odtwarzającego czynności i kształt utraconego zęba lub zębów, oraz z elementów łączących przęsło z filarem, którymi mogą być: korona, ząb ćwiekowy, wkład koronowo-korzeniowy lub różnego kształtu i rodzaju wypustki przęsła łączące je trwale z zębem filarowym (np. za pomocą systemu inlay/onaly).
Każde leczenie jest poprzedzone wnikliwym wywiadem, badaniem i wykonaniem zdjęć rentgenowskich. Dzięki takiej analizie lekarz jest w stanie ocenić, czy można w danym przypadku zastosować uzupełnienie stałe w postaci mostu czy też nie. Kwalifikacja do leczenia mostem, polega na klinicznej i radiologicznej ocenie warunków zgryzowych, zębów filarowych pod względem klinicznym i radiologicznym. Ważne jest także określenie roli planowanego mostu w rehabilitacji funkcji żucia, mowy i kosmetyki w aspekcie całej jamy ustnej pacjenta. Warunkiem koniecznym do wykonania mostu jest obecność filarów protetycznych, które będą w stanie przenieść siły żucia występujące w obrębie całego mostu, czyli koron i przęsła. Taki most musi być zaprojektowany w sposób bezpieczny tak, aby nadmierne siły nie spowodowały przeciążenia zębów filarowych, co może doprowadzić do poszerzenia szpary ozębnowej, zaników części kostnej wyrostka zębodołowego, rozchwiania zębów filarowych i w konsekwencji ich utraty. Dlatego też odpowiednia diagnostyka i plan leczenia są podstawowymi kryteriami gwarantującymi trwałość wykonanej pracy.
Wykonanie mostu wiąże się najczęściej z wykonaniem koron na zębach własnych pacjenta, a jest to zabieg nieodwracalny gdyż korona protetyczna będąca elementem mostu osadzana jest na zębie oszlifowanym w odpowiedni sposób. Wyjątkiem są mosty osadzane w jamie ustnej na wszczepionych implantach, krótkie mosty na inlay’ach czy też mosty adhezyjne.
Mosty jako protezy stałe nie powinny być stosowane gdy:
- ilość brakujących zębów jest zbyt duża
- rozwiązanie to nie spełniałoby w danych warunkach wymogów estetycznych i funkcjonalnych
- rokowanie co do jakości i wydolności zębów filarowych jest wątpliwe (zęby rozchwiane, zęby o małych i krótkich korzeniach, zęby ze zmianami okołowierzchołkowymi, zbyt mała ilość zębów własnych)
- istnieją inne, lepsze w danym przypadku rozwiązania, które nie wymagają oszlifowania zębów sąsiadujących z brakiem
- pacjentami są dzieci i młodzież, gdyż konstrukcja mogłaby ograniczyć harmonijny wzrost w obrębie twarzoczaszki.
Mosty tradycyjne związane z wykonaniem koron na zębach filarowych dzielimy na:
- jednobrzeżne - to takie mosty, w przypadku których koronę wykonuje się na zębie mocniejszym klinicznie, a uzupełnia się braki jednego zęba
- dwubrzeżne - to takie, przy których korony wykonywane są na zębach sąsiadujących z brakiem. W ten sposób uzupełnia się brak do 4 zębów w odcinku przednim i do 3 w odcinku bocznym.
- wielofilarowe - osadzane są na kilku filarach. Uzupełniają one rozleglejsze braki zębowe i ich specyfika konstrukcji określana jest indywidualnie w danym przypadku
- składane są zaś konstrukcjami złożonymi np. z dwóch mostów, które następnie łączone są ze sobą w jamie ustnej pacjenta
- mosty adhezyjne – są to konstrukcje nie wymagające wykonywania koron na zębach sąsiadujących z brakiem
- mosty osadzane na inlay’ach lub onlay’ach, które nie wymagają wykonywania koron, ale pozwalają na uzupełnienie braku tylko jednego zęba
- mosty wykonywane na implantach – w tym przypadku filarem protetycznym jest implant, na którym wykonuje się koronę, a konstrukcje takie nie wymagają preparowania zębów naturalnych w celu uzupełniania braku zębowego.